چرا کمپرسور اسکرو روغن وارد خط تولید میکند؟ ۸ علت + روش رفع مشکل
ورود روغن به خط تولید یکی از مشکلات مهم در سیستمهای هوای فشرده است؛ بهخصوص زمانی که از کمپرسور اسکرو روغنی استفاده میشود. اگر هوای خروجی کمپرسور بوی روغن داشته باشد، روی قطعات و تجهیزات اثر چرب باقی بگذارد یا ذرات روغن در خطوط پنوماتیک دیده شوند، احتمال وجود مشکل در مدار جداسازی و گردش روغن کمپرسور وجود دارد.
البته باید توجه داشت که وجود روغن در داخل کمپرسور اسکرو روغنی بهخودیخود غیرطبیعی نیست. روغن در این نوع کمپرسورها برای روانکاری، خنککاری و آببندی ایرند استفاده میشود؛ اما روغن نباید به مقدار قابل توجه همراه هوای فشرده از کمپرسور خارج شود و وارد خط تولید شود.
در این مقاله از بهباد کمپرسور، ۸ علت اصلی روغندهی کمپرسور اسکرو را بررسی میکنیم و توضیح میدهیم چگونه میتوان منبع مشکل را تشخیص داد و برای رفع آن اقدام کرد. در بخش اول ابتدا با نحوه جدا شدن روغن از هوای فشرده آشنا میشویم و سپس سه علت مهم شامل خرابی سپراتور، مشکل در مسیر برگشت روغن و روغن بیش از حد را بررسی میکنیم.
آیا ورود روغن به خط تولید در کمپرسور اسکرو طبیعی است؟
خیر؛ ورود مقدار قابل توجه روغن به خط تولید طبیعی نیست. در کمپرسورهای اسکرو روغنی، روغن در فرآیند تراکم با هوا مخلوط میشود، اما پس از تراکم باید تا حد زیادی از هوای فشرده جدا شده و دوباره به مدار روغن بازگردد.
برای این کار، کمپرسور به مجموعهای از تجهیزات و مسیرهای کنترلی مجهز است که مهمترین بخش آنها سپراتور روغن است. اگر این فرآیند بهدرستی انجام نشود، بخشی از روغن همراه هوای فشرده از خروجی کمپرسور خارج میشود.
مقدار کم و بسیار جزئی روغن باقیمانده ممکن است در برخی سیستمها وجود داشته باشد، اما افزایش محسوس روغن در هوای فشرده میتواند نشانه خرابی، فرسودگی، تنظیم نادرست یا آلودگی یکی از اجزای سیستم باشد.
نکته مهم: اگر روغن بهصورت قابل مشاهده در شیلنگها، فیلترها، تجهیزات پنوماتیک یا محل مصرف جمع میشود، نباید صرفاً با تعویض فیلترهای خط تولید مشکل را برطرفشده فرض کرد. ابتدا باید منبع ورود روغن از سمت کمپرسور و تجهیزات تصفیه هوای فشرده بررسی شود.
روغن چگونه از هوای فشرده کمپرسور اسکرو جدا میشود؟
برای درک علت روغندهی کمپرسور اسکرو، ابتدا باید مسیر روغن و هوا را بشناسیم. در کمپرسور اسکرو روغنی، روغن در مرحله تراکم وارد ایرند میشود و با هوای ورودی ترکیب میگردد. این روغن ضمن روانکاری و خنککاری، به آببندی فضای بین روتورها نیز کمک میکند.
پس از انجام فرآیند تراکم، مخلوط هوا و روغن وارد مخزن جداکننده میشود. در این مرحله بخش عمده روغن از جریان هوا جدا شده و در قسمت پایینی مخزن جمع میشود. سپس هوای نسبتاً عاری از روغن از سپراتور عبور میکند و به سمت خروجی کمپرسور میرود.
روغن جداشده نیز از طریق مدار برگشت روغن دوباره به ایرند بازگردانده میشود تا چرخه ادامه پیدا کند.
بنابراین اگر هر قسمت از این چرخه دچار اختلال شود، احتمال افزایش روغن موجود در هوای خروجی وجود دارد.
اجزای مهم در کنترل روغن کمپرسور اسکرو
ایرند: محل اصلی تراکم هوا و اختلاط هوا و روغن در کمپرسور اسکرو روغنی.
مخزن سپراتور: محفظهای که فرآیند اولیه جداسازی روغن از هوای فشرده در آن انجام میشود.
سپراتور روغن: وظیفه جداسازی بخش عمده روغن باقیمانده از هوای فشرده را بر عهده دارد.
مسیر برگشت روغن: روغن جداشده را دوباره به مدار تراکم بازمیگرداند.
فیلتر روغن: به پاک نگه داشتن روغن در مدار کمک میکند.
شیرها و تجهیزات کنترلی مدار روغن: جریان و شرایط گردش روغن را کنترل میکنند.
اگر میخواهید درباره یکی از مهمترین اجزای این فرآیند بیشتر بدانید، پیشنهاد میکنیم مقاله سپراتور کمپرسور اسکرو چیست؟ را نیز مطالعه کنید.
علت اول: خرابی یا اشباع سپراتور روغن
یکی از اولین مواردی که هنگام مشاهده روغن در خط تولید باید بررسی شود، سپراتور روغن کمپرسور اسکرو است. سپراتور وظیفه دارد روغن باقیمانده در هوای فشرده را جدا کند و اجازه ندهد روغن به سمت شبکه هوای فشرده و تجهیزات مصرفکننده حرکت کند.
با گذشت زمان، سپراتور ممکن است به دلیل کارکرد طولانی، آلودگی، فرسودگی یا استفاده نامناسب از کمپرسور عملکرد مطلوب خود را از دست بدهد. در چنین شرایطی، میزان روغن موجود در هوای خروجی افزایش پیدا میکند.
علائم خرابی سپراتور کمپرسور اسکرو
افزایش محسوس روغن در هوای خروجی
مشاهده روغن در فیلترهای پاییندست
چرب شدن شیلنگها و تجهیزات پنوماتیک
افزایش مصرف روغن کمپرسور
کاهش کیفیت هوای فشرده
تغییر عملکرد کمپرسور نسبت به شرایط عادی
البته مشاهده روغن در خط بهتنهایی برای تشخیص قطعی خرابی سپراتور کافی نیست؛ زیرا مشکلات دیگری مانند روغن بیش از حد یا اختلال در مسیر برگشت روغن نیز میتوانند علائم مشابه ایجاد کنند.
روش رفع مشکل سپراتور
اگر بررسیهای فنی نشان دهد که سپراتور دچار اشباع، آسیب یا افت عملکرد شده است، معمولاً باید مطابق دستورالعمل سازنده نسبت به تعویض سپراتور اقدام شود. استفاده از قطعه با کیفیت و سازگار با مدل کمپرسور اهمیت زیادی دارد.
همچنین هنگام تعویض سپراتور بهتر است وضعیت سایر اجزای مرتبط با مدار روغن نیز بررسی شود؛ زیرا اگر علت اصلی خرابی سپراتور برطرف نشود، سپراتور جدید نیز ممکن است در مدت کوتاهی با مشکل مواجه شود.
علت دوم: گرفتگی یا اختلال در مسیر برگشت روغن
دومین علت مهم ورود روغن به خط تولید، مشکل در مسیر برگشت روغن است. همانطور که گفتیم، روغنی که از هوای فشرده جدا میشود نباید برای همیشه در مخزن باقی بماند؛ بلکه باید از مسیر مشخصی دوباره به ایرند بازگردد.
اگر این مسیر دچار گرفتگی، انسداد، نشتی، خرابی قطعات یا اختلال در عملکرد شود، روغن نمیتواند به شکل صحیح در مدار گردش کند. در نتیجه تعادل سیستم روغن کمپرسور به هم میخورد و احتمال افزایش روغن همراه هوای خروجی بیشتر میشود.
چه عواملی باعث اختلال در مسیر برگشت روغن میشوند؟
گرفتگی لوله یا شیلنگ برگشت روغن
انسداد یا آلودگی مسیر مکش روغن
خرابی قطعات کنترلی مسیر روغن
وجود رسوبات و آلودگی در مدار
اشتباه در سرویس یا مونتاژ مسیر برگشت روغن
مشکل در اتصالات و شیلنگهای مدار
چگونه مشکل مسیر برگشت روغن را تشخیص دهیم؟
تشخیص دقیق این مشکل بهتر است توسط تکنسین متخصص و بر اساس مدل کمپرسور انجام شود. در فرآیند عیبیابی، مسیر برگشت روغن، اتصالات، لولهها و قطعات مرتبط بررسی میشوند تا مشخص شود آیا روغن جداشده میتواند بهدرستی به مدار اصلی بازگردد یا خیر.
اگر مسیر برگشت روغن مسدود باشد، صرفاً تعویض سپراتور مشکل را حل نمیکند. در چنین شرایطی باید عامل ایجادکننده اختلال در گردش روغن برطرف شود.
هشدار فنی: باز کردن بخشهای تحت فشار کمپرسور بدون تخلیه کامل فشار و رعایت دستورالعمل ایمنی میتواند خطرناک باشد. بررسی مدار روغن و مخزن سپراتور باید توسط فرد متخصص و پس از ایمنسازی دستگاه انجام شود.
علت سوم: بیش از حد بودن مقدار روغن کمپرسور
یکی از سادهترین اما مهمترین مواردی که باید بررسی شود، سطح روغن کمپرسور است. اضافه کردن روغن بیشتر از مقدار توصیهشده لزوماً به معنی عملکرد بهتر کمپرسور نیست؛ بلکه میتواند باعث افزایش میزان روغنی شود که همراه جریان هوا حرکت میکند.
سطح روغن باید مطابق دستورالعمل سازنده و در شرایط تعیینشده توسط سازنده بررسی شود. بسته به طراحی کمپرسور، روش صحیح کنترل سطح روغن ممکن است متفاوت باشد؛ بنابراین نباید صرفاً بر اساس ظاهر مخزن یا یک اندازهگیری غیراستاندارد تصمیمگیری کرد.
چرا روغن بیش از حد وارد خط تولید میشود؟
وقتی مقدار روغن از محدوده مناسب خارج شود، شرایط عملکرد مدار جداسازی روغن نیز تغییر میکند. در نتیجه ممکن است میزان روغن باقیمانده در هوای فشرده افزایش پیدا کند و بخشی از آن از خروجی کمپرسور عبور کند.
این موضوع بهخصوص زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که اپراتور بدون بررسی سطح روغن، بهصورت مکرر روغن اضافه کند.
راهکار رفع روغن بیش از حد
ابتدا باید سطح روغن با روش مشخصشده توسط سازنده بررسی شود. اگر سطح روغن بالاتر از محدوده مجاز باشد، مقدار اضافی باید با روش صحیح و ایمن اصلاح شود.
پس از اصلاح سطح روغن، عملکرد کمپرسور و میزان روغن موجود در هوای خروجی باید مجدداً بررسی شود. اگر مشکل همچنان وجود داشته باشد، باید موارد دیگری مانند سپراتور، مسیر برگشت روغن و وضعیت ایرند مورد بررسی قرار گیرند.
جدول خلاصه ۳ علت اول روغندهی کمپرسور اسکرو
علت
نشانه احتمالی
اقدام اولیه
خرابی یا اشباع سپراتور
افزایش روغن در هوای خروجی و مصرف روغن
بررسی و در صورت نیاز تعویض سپراتور
اختلال در مسیر برگشت روغن
اختلال در گردش روغن و افزایش روغن همراه هوا
بررسی مسیر برگشت، اتصالات و قطعات مرتبط
بیش از حد بودن روغن
افزایش روغن خروجی پس از روغنکاری بیش از اندازه
کنترل سطح روغن و اصلاح مقدار آن
آیا تعویض فیلتر خط تولید مشکل ورود روغن را حل میکند؟
در بسیاری از موارد، تعویض فیلترهای پاییندست بهتنهایی راهحل اصلی نیست. فیلتر خط تولید میتواند بخشی از آلودگی روغنی را کنترل کند، اما اگر منبع ورود روغن از کمپرسور باشد، آلودگی دوباره وارد سیستم خواهد شد.
به همین دلیل، ابتدا باید مشخص شود روغن از کدام قسمت وارد هوای فشرده شده است. بررسی سپراتور، مدار روغن، سطح روغن و ایرند میتواند مسیر عیبیابی را مشخصتر کند.
برای آشنایی بیشتر با انواع تجهیزات تصفیه هوای فشرده، مطالعه مقاله انواع فیلتر کمپرسور باد نیز میتواند مفید باشد.
جمعبندی بخش اول
اگر کمپرسور اسکرو روغن وارد خط تولید میکند، نباید بلافاصله یک قطعه خاص را مقصر دانست. فرآیند جداسازی روغن به عملکرد صحیح چند بخش وابسته است و خرابی سپراتور، اختلال در مسیر برگشت روغن و بیش از حد بودن سطح روغن از مهمترین مواردی هستند که باید در ابتدای عیبیابی بررسی شوند.
در بخش بعدی، سراغ سه علت مهم دیگر میرویم: استفاده از روغن نامناسب، افزایش دمای کمپرسور و گرفتگی یا مشکل در فیلترهای روغن و هوا و بررسی میکنیم هرکدام چگونه میتوانند باعث افزایش روغن در هوای فشرده شوند.
علت چهارم: استفاده از روغن نامناسب یا بیکیفیت
یکی دیگر از دلایل مهم ورود روغن به خط تولید در کمپرسور اسکرو، استفاده از روغنی است که با مشخصات فنی کمپرسور سازگار نیست. روغن کمپرسور فقط وظیفه روانکاری قطعات را بر عهده ندارد؛ بلکه در کمپرسورهای اسکرو روغنی، بخشی از فرآیند خنککاری و آببندی نیز به عملکرد صحیح روغن وابسته است.
اگر روغن از نظر ویسکوزیته، ترکیبات افزودنی، پایداری حرارتی یا سایر مشخصات با توصیه سازنده مطابقت نداشته باشد، ممکن است فرآیند جداسازی روغن از هوای فشرده نیز تحت تأثیر قرار بگیرد. استفاده از روغن نامناسب همچنین میتواند باعث افزایش رسوب، تشکیل لجن و کاهش عمر قطعات مدار روغن شود.
چه زمانی روغن کمپرسور میتواند مشکلساز شود؟
استفاده از روغن نامتناسب با مدل کمپرسور
ترکیب دو نوع روغن ناسازگار با یکدیگر
استفاده از روغن بیکیفیت یا فاقد مشخصات فنی معتبر
ادامه کار با روغنی که بیش از حد آلوده یا اکسید شده است
عدم تعویض روغن در بازه سرویس تعیینشده
بنابراین هنگام سرویس کمپرسور نباید تنها به قیمت روغن توجه کرد. روغن باید بر اساس مدل کمپرسور، نوع ایرند، شرایط کاری، دمای محیط و توصیه سازنده انتخاب شود.
این موضوع اهمیت زیادی در نگهداری کمپرسور دارد؛ به همین دلیل توصیه میشود سرویسهای دورهای را مطابق برنامه مشخص انجام دهید و وضعیت روغن، فیلتر و سپراتور را همزمان بررسی کنید.
علت پنجم: بالا رفتن دمای کمپرسور اسکرو
افزایش دمای کمپرسور اسکرو یکی دیگر از عواملی است که میتواند عملکرد مدار روغن و فرآیند جداسازی روغن از هوای فشرده را مختل کند. کمپرسور اسکرو در زمان کار گرمای قابل توجهی تولید میکند و روغن یکی از عوامل اصلی انتقال و دفع این حرارت است.
اگر سیستم خنککاری نتواند گرمای تولیدشده را بهدرستی دفع کند، دمای روغن افزایش پیدا میکند. ادامه کار در دمای نامناسب میتواند باعث افت کیفیت روغن، اکسید شدن آن، تشکیل رسوبات و در نهایت اختلال در عملکرد مدار روغن و سپراتور شود.
مهمترین دلایل افزایش دمای کمپرسور
کثیف بودن رادیاتور یا کولر روغن
ضعیف شدن جریان هوای خنککننده
گرفتگی مسیرهای عبور هوا
دمای بالای محیط نصب کمپرسور
تهویه نامناسب اتاق کمپرسور
مشکل در سیستم خنککاری
استفاده از روغن نامناسب
کارکرد کمپرسور تحت بار نامتناسب با ظرفیت آن
ارتباط دمای بالا با روغندهی کمپرسور چیست؟
افزایش دما میتواند خواص فیزیکی و شیمیایی روغن را تغییر دهد. زمانی که روغن تحت شرایط حرارتی نامناسب قرار میگیرد، احتمال تشکیل ترکیبات و رسوباتی که عملکرد اجزای مدار روغن را مختل میکنند افزایش پیدا میکند.
از طرف دیگر، اگر دمای کمپرسور برای مدت طولانی بالا باشد، ممکن است سپراتور و سایر اجزای مدار روغن نیز تحت فشار حرارتی بیشتری قرار بگیرند. بنابراین در صورتی که همزمان با روغندهی کمپرسور اسکرو، افزایش دمای کاری دستگاه نیز مشاهده میشود، سیستم خنککاری باید جدی بررسی شود.
نکته مهم: بالا رفتن دمای کمپرسور را نباید صرفاً یک مشکل حرارتی در نظر گرفت. دمای غیرعادی میتواند نشانه وجود مشکل در تهویه، کولر روغن، سطح روغن، کیفیت روغن یا شرایط کاری دستگاه باشد.
علت ششم: گرفتگی یا خرابی فیلتر روغن و فیلتر هوا
فیلترها نقش مهمی در حفظ کیفیت عملکرد کمپرسور اسکرو دارند. فیلتر روغن آلودگیها و ذرات موجود در مدار روغن را کنترل میکند و فیلتر هوا نیز مانع ورود بخش قابل توجهی از گردوغبار و ذرات محیط به داخل سیستم میشود.
اگر فیلترها بیش از حد کثیف یا مسدود شوند، جریان مناسب سیال در سیستم مختل میشود و کمپرسور ممکن است خارج از شرایط طراحی خود کار کند. در نتیجه، فشار و دمای کاری میتواند تغییر کند و عملکرد مدار روغن نیز تحت تأثیر قرار گیرد.
فیلتر هوای ورودی اولین مرحله حفاظت از کمپرسور در برابر آلودگیهای محیطی است. اگر این فیلتر بهشدت آلوده شود، جریان هوای ورودی کاهش پیدا میکند و شرایط کاری کمپرسور از حالت مطلوب فاصله میگیرد.
به همین دلیل، در زمان بررسی روغندهی غیرعادی کمپرسور نباید فقط مدار روغن را بررسی کرد. وضعیت فیلتر هوا نیز باید در فرآیند عیبیابی مورد توجه قرار گیرد.
برای بررسی انواع تجهیزات فیلتراسیون، میتوانید به مقاله انواع فیلتر کمپرسور باد مراجعه کنید.
چرا سرویس دورهای کمپرسور از روغندهی جلوگیری میکند؟
بسیاری از مشکلات روغندهی کمپرسور اسکرو بهصورت ناگهانی ایجاد نمیشوند. معمولاً یک قطعه بهتدریج فرسوده یا آلوده میشود و در صورت ادامه کار، عملکرد کل مدار را تحت تأثیر قرار میدهد.
سرویس منظم باعث میشود مشکلاتی مانند افت عملکرد سپراتور، کثیفی فیلترها، کاهش کیفیت روغن، افزایش دما و اختلال در مدار روغن زودتر شناسایی شوند.
در برنامه نگهداری دورهای بهتر است حداقل موارد زیر بررسی شوند:
یکی از اشتباهات رایج در تعمیر کمپرسور اسکرو این است که با مشاهده روغن در خط تولید، بدون عیبیابی دقیق سپراتور تعویض شود. در حالی که روغندهی میتواند نتیجه چند مشکل متفاوت باشد.
برای تشخیص بهتر، باید علائم مختلف دستگاه را همزمان بررسی کرد.
مشاهده
احتمال قابل بررسی
افزایش ناگهانی روغن در خروجی
سپراتور، سطح روغن یا مدار برگشت روغن
مصرف روغن بالا همراه با دمای زیاد
سیستم خنککاری، کیفیت روغن یا مدار روغن
افزایش روغن پس از روغنکاری
بیش از حد بودن سطح روغن
روغندهی همراه با افت عملکرد سپراتور
سپراتور یا شرایط کاری نامناسب
روغندهی همراه با اختلال گردش روغن
مسیر برگشت روغن یا قطعات مدار روغن
چکلیست عیبیابی روغن واردشده به خط تولید
اگر در خروجی کمپرسور یا تجهیزات مصرفکننده روغن مشاهده کردهاید، مراحل زیر میتواند به تعیین مسیر عیبیابی کمک کند:
سطح روغن را بررسی کنید: مطمئن شوید مقدار روغن از محدوده توصیهشده سازنده بیشتر نیست.
وضعیت سپراتور را بررسی کنید: عمر کارکرد، وضعیت و شرایط عملکرد آن باید کنترل شود.
مسیر برگشت روغن را بررسی کنید: گرفتگی یا اختلال در این مسیر میتواند باعث برهم خوردن تعادل مدار روغن شود.
فیلتر روغن را بررسی کنید: فیلتر آلوده یا مسدود میتواند عملکرد مدار روغن را مختل کند.
فیلتر هوای ورودی را بررسی کنید: آلودگی شدید فیلتر میتواند شرایط کاری کمپرسور را تغییر دهد.
دمای کمپرسور را کنترل کنید: افزایش دمای غیرعادی میتواند سرنخ مهمی برای تشخیص علت باشد.
کیفیت روغن را بررسی کنید: نوع روغن، زمان تعویض و احتمال ترکیب روغنهای مختلف باید بررسی شود.
در صورت ادامه مشکل، ایرند و مدار روغن بررسی تخصصی شوند.
یک نکته مهم: هر روغنی که در خط دیده میشود الزاماً از خود کمپرسور نیست
اگر در انتهای خط تولید روغن مشاهده شده است، نباید بدون بررسی مسیر، منبع آن را مستقیماً کمپرسور فرض کرد. آلودگی ممکن است در بخشهای مختلف شبکه هوای فشرده نیز ایجاد یا تجمع پیدا کرده باشد.
برای مثال، وضعیت فیلترها، مخازن، لولهکشی و سایر تجهیزات تصفیه هوای فشرده میتواند بر کیفیت هوای نهایی تأثیر بگذارد. به همین دلیل بررسی باید از خروجی کمپرسور آغاز شود و سپس مسیر هوای فشرده تا نقطه مصرف دنبال شود.
در بخش دوم دیدیم که روغندهی کمپرسور اسکرو فقط به خرابی سپراتور محدود نمیشود. روغن نامناسب، افزایش دمای کمپرسور و گرفتگی فیلترها نیز میتوانند شرایط مدار روغن و کیفیت هوای خروجی را تحت تأثیر قرار دهند.
بنابراین برای رفع مشکل، بهتر است به جای تعویض تصادفی قطعات، ابتدا علائم دستگاه بررسی و سپس مسیر عیبیابی بهصورت مرحلهای دنبال شود.
در بخش سوم، دو علت مهم دیگر یعنی خرابی شیرها و اجزای مدار روغن و فرسودگی ایرند را بررسی میکنیم و سپس به این سؤال پاسخ میدهیم که آیا درایر هوای فشرده میتواند مشکل ورود روغن به خط تولید را برطرف کند یا خیر. در پایان نیز چکلیست پیشگیری و سؤالات متداول را ارائه خواهیم کرد.
علت هفتم: خرابی شیرها و اجزای مدار روغن کمپرسور اسکرو
یکی دیگر از دلایل ورود روغن به خط تولید در کمپرسور اسکرو، خرابی یا عملکرد نادرست شیرها و اجزای کنترلی مدار روغن است. مدار روغن کمپرسور از چندین مسیر و قطعه تشکیل شده و عملکرد صحیح آنها برای حفظ تعادل روغن، فشار و دمای سیستم ضروری است.
اگر یکی از شیرهای مرتبط با مدار روغن بهدرستی عمل نکند، ممکن است میزان روغن در بخشهای مختلف سیستم از حالت عادی خارج شود. در نتیجه، فرآیند جداسازی روغن از هوای فشرده نیز میتواند تحت تأثیر قرار گیرد.
کدام قطعات مدار روغن باید بررسی شوند؟
شیرهای کنترلی مدار روغن
مسیر برگشت روغن
اتصالات و لولههای روغن
قطعات مرتبط با کنترل فشار
شیرهای یکطرفه و مسیرهای برگشت
البته نوع و تعداد این قطعات به طراحی و مدل کمپرسور بستگی دارد و نمیتوان برای تمام کمپرسورها یک دستورالعمل یکسان ارائه کرد.
در صورت مشاهده علائم غیرعادی در مسیرهای یکطرفه، مقاله شیر یکطرفه باد ایتالیایی نیز میتواند برای آشنایی بیشتر با این نوع قطعات مفید باشد.
علائم احتمالی خرابی قطعات مدار روغن
خرابی یک قطعه در مدار روغن ممکن است با علائم مختلفی همراه باشد، از جمله:
افزایش غیرعادی مصرف روغن
وجود روغن در هوای خروجی
افزایش یا نوسان دمای کاری
اختلال در فشار کاری کمپرسور
تغییر رفتار کمپرسور هنگام بارگیری و بیباری
فعال شدن هشدارهای کنترلی دستگاه
از آنجا که این علائم میتوانند با خرابی سپراتور، فیلترها یا سایر اجزای کمپرسور نیز مشابه باشند، تشخیص قطعه معیوب باید با بررسی شرایط واقعی دستگاه انجام شود.
علت هشتم: فرسودگی یا آسیب ایرند کمپرسور اسکرو
اگر سپراتور، سطح روغن، فیلترها، دما و مدار برگشت روغن بررسی شدهاند اما همچنان کمپرسور اسکرو روغن وارد خط تولید میکند، باید وضعیت ایرند نیز مورد توجه قرار گیرد.
ایرند قلب کمپرسور اسکرو است و فرآیند اصلی فشردهسازی هوا در آن انجام میشود. در کمپرسورهای اسکرو روغنی، روغن نیز در جریان فرآیند تراکم وارد ایرند میشود تا ضمن روانکاری و خنککاری، آببندی لازم بین اجزای دوار را فراهم کند.
با افزایش ساعات کارکرد یا در صورت نگهداری نامناسب، ممکن است اجزای داخلی ایرند دچار فرسودگی شوند. در چنین شرایطی، عملکرد سیستم تراکم و مدار روغن میتواند از حالت استاندارد فاصله بگیرد.
چه زمانی باید به ایرند شک کرد؟
اگر روغندهی کمپرسور با علائم دیگری مانند کاهش ظرفیت تولید هوا، افزایش مصرف انرژی، صداهای غیرعادی، افزایش دمای کاری یا افت عملکرد همراه باشد، بررسی تخصصی ایرند اهمیت بیشتری پیدا میکند.
البته نباید صرفاً بر اساس وجود روغن در خط تولید، ایرند را معیوب اعلام کرد. ایرند یکی از آخرین بخشهایی است که در فرآیند عیبیابی باید بهصورت تخصصی بررسی شود؛ زیرا بسیاری از مشکلات سادهتر مانند سطح روغن، سپراتور یا مسیر برگشت روغن میتوانند علائم مشابه ایجاد کنند.
آیا درایر میتواند مشکل ورود روغن به خط تولید را حل کند؟
درایر هوای فشرده برای حذف رطوبت طراحی شده است و نباید آن را جایگزین سیستم جداسازی روغن کمپرسور دانست.
اگر مشکل اصلی از داخل کمپرسور و مدار روغن باشد، استفاده از درایر بهتنهایی نمیتواند علت اصلی روغندهی را برطرف کند. وظیفه اصلی درایر کاهش رطوبت هوای فشرده است، در حالی که کنترل روغن به سپراتور، مدار روغن و تجهیزات مناسب فیلتراسیون وابسته است.
یکی از اشتباهات رایج در مواجهه با روغندهی کمپرسور اسکرو، تعویض مستقیم سپراتور بدون پیدا کردن علت اصلی مشکل است.
اگر سپراتور قدیمی یا آسیبدیده باشد، تعویض آن اقدام درستی است؛ اما اگر علت اصلی روغندهی مواردی مانند سطح بیش از حد روغن، گرفتگی مسیر برگشت، دمای بالا، روغن نامناسب یا ایراد در مدار روغن باشد، تعویض سپراتور بهتنهایی مشکل را به شکل پایدار حل نمیکند.
در چنین شرایطی ممکن است سپراتور جدید نیز پس از مدت کوتاهی دوباره عملکرد نامناسبی پیدا کند.
قبل از تعویض سپراتور چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
سطح روغن و روش اندازهگیری آن
نوع و وضعیت روغن مورد استفاده
سابقه تعویض روغن و سپراتور
مسیر برگشت روغن
فیلتر روغن
دمای کاری کمپرسور
وضعیت سیستم خنککاری
علائم خرابی یا فرسودگی ایرند
روغن در خط تولید یا آب در خط تولید؛ چگونه تفاوت را تشخیص دهیم؟
گاهی آلودگی موجود در خطوط هوای فشرده بهاشتباه روغن تشخیص داده میشود. در سیستمهای هوای فشرده ممکن است رطوبت، میعانات و روغن همزمان وجود داشته باشند و تشخیص اشتباه آنها باعث انتخاب راهکار نامناسب شود.
اگر آلودگی بیشتر به شکل آب و میعانات مشاهده میشود، باید عملکرد تجهیزات خشککن و تخلیه آب بررسی شود. اما اگر سطح داخلی تجهیزات چرب است، لکه روغنی باقی میماند یا بوی مشخص روغن وجود دارد، احتمال آلودگی روغنی بیشتر است.
برای شناخت دقیقتر سیستم هوای فشرده و اجزای آن، میتوانید مقاله هوای فشرده چیست؟ را نیز مطالعه کنید.
چگونه از ورود روغن به خط تولید جلوگیری کنیم؟
پیشگیری معمولاً هزینه بسیار کمتری نسبت به تعمیرات سنگین کمپرسور و آسیب تجهیزات پاییندست دارد. مهمترین اقدام، اجرای منظم برنامه نگهداری پیشگیرانه و توجه به علائم اولیه دستگاه است.
چکلیست پیشگیری از روغندهی کمپرسور اسکرو
سطح روغن را طبق دستورالعمل سازنده کنترل کنید.
از روغن مناسب و سازگار با کمپرسور استفاده کنید.
فواصل سرویس و تعویض روغن را رعایت کنید.
سپراتور را در زمان مناسب بررسی و در صورت نیاز تعویض کنید.
فیلتر روغن را در برنامه سرویس بررسی کنید.
فیلتر هوای ورودی را تمیز و در صورت نیاز تعویض کنید.
آیا انتخاب کمپرسور مناسب روی کیفیت هوای تولید تأثیر دارد؟
بله. انتخاب کمپرسور باید بر اساس فشار مورد نیاز، دبی مصرفی، نوع کاربرد، شرایط محیطی و حساسیت خط تولید انجام شود. انتخاب اشتباه ظرفیت یا فناوری کمپرسور میتواند باعث شود دستگاه در شرایط کاری نامناسب فعالیت کند.
به همین دلیل اگر در حال راهاندازی یک خط تولید جدید هستید، بهتر است قبل از خرید، نیاز واقعی سیستم هوای فشرده را مشخص کنید. برای شروع میتوانید مقاله انتخاب کمپرسور مناسب را مطالعه کنید.
مهمترین دلایل شامل خرابی یا اشباع سپراتور، اختلال در مسیر برگشت روغن، بیش از حد بودن سطح روغن، استفاده از روغن نامناسب، افزایش دمای کمپرسور، گرفتگی فیلترها، خرابی اجزای مدار روغن و فرسودگی ایرند هستند.
آیا تعویض سپراتور مشکل روغندهی را حل میکند؟
اگر علت اصلی روغندهی خرابی یا افت عملکرد سپراتور باشد، تعویض آن میتواند مشکل را برطرف کند. اما اگر علت از مدار برگشت روغن، سطح روغن، دمای بالا یا سایر اجزای کمپرسور باشد، تعویض سپراتور بهتنهایی کافی نیست.
آیا روغن زیاد باعث روغندهی کمپرسور میشود؟
بله. بالا بودن سطح روغن نسبت به محدوده توصیهشده میتواند شرایط عملکرد مدار روغن و جداسازی را مختل کند و باعث افزایش روغن همراه هوای خروجی شود.
آیا فیلتر خط تولید میتواند روغن کمپرسور را حذف کند؟
فیلترهای مناسب میتوانند برای کنترل آلودگی روغنی در هوای فشرده مورد استفاده قرار گیرند، اما اگر کمپرسور بهطور غیرعادی روغن وارد سیستم کند، فیلتر پاییندست نباید جایگزین عیبیابی منبع اصلی آلودگی شود.
آیا درایر برای حذف روغن کمپرسور استفاده میشود؟
وظیفه اصلی درایر کاهش رطوبت هوای فشرده است. برای کنترل روغن باید وضعیت سپراتور، مدار روغن و تجهیزات فیلتراسیون مناسب بررسی شود.
چه زمانی باید ایرند کمپرسور اسکرو بررسی شود؟
اگر پس از بررسی مواردی مانند سپراتور، سطح روغن، مسیر برگشت، فیلترها، دما و روغن مصرفی همچنان مشکل ادامه داشته باشد، بررسی تخصصی ایرند میتواند ضروری باشد؛ بهخصوص اگر همزمان افت عملکرد، افزایش مصرف انرژی یا صداهای غیرعادی نیز مشاهده شود.
جمعبندی؛ برای روغندهی کمپرسور اسکرو از کجا شروع کنیم؟
روغن وارد شدن به خط تولید در کمپرسور اسکرو یک علامت هشدار است و بهتر است بدون تأخیر بررسی شود. وجود روغن در کمپرسور اسکرو روغنی طبیعی است، اما انتقال مقدار قابل توجه آن به شبکه هوای فشرده نشان میدهد که یکی از بخشهای فرآیند جداسازی یا گردش روغن نیاز به بررسی دارد.
برای عیبیابی اصولی، بهتر است از سادهترین موارد شروع کنید: سطح روغن، وضعیت سپراتور، مسیر برگشت روغن، فیلترها، کیفیت روغن و دمای کاری. اگر این موارد مشکل را مشخص نکردند، بررسی شیرها و مدار روغن و در نهایت ایرند باید توسط تکنسین متخصص انجام شود.
همچنین اگر کیفیت هوای فشرده برای محصول نهایی اهمیت بالایی دارد، نباید فقط به خود کمپرسور توجه کرد. فیلترها، درایر، مخزن و شبکه توزیع نیز باید متناسب با نیاز خط تولید انتخاب و نگهداری شوند.
برای دریافت مشاوره درباره انتخاب، سرویس و تأمین تجهیزات کمپرسور اسکرو و سیستم هوای فشرده، میتوانید از خدمات بهباد کمپرسور استفاده کنید.
.webp)
